Skip to main content

Toekomst~Heden

Nieuw in Fieldbook 2026
Duur: ~25 min. Vanaf 4 personen LS-principe 9: Serieuze speelse nieuwsgierigheid aangaan

Wat wordt mogelijk gemaakt?

In Toekomst~Heden stellen deelnemers zich voor dat ze terugkijken vanuit een toekomst over vijftien tot dertig jaar, om te zien hoe ze hun doelen bereikt hebben. Die 'backcasting', in plaats van forecasting, helpt ons kansen te ontdekken om de toekomst vorm te geven door voort te bouwen op kleine, vroege successen in het heden. Toekomst~Heden brengt LS-principe #9 in de praktijk: Serieuze speelse nieuwsgierigheid aangaan.

Structurele Elementen — Min Specs

  1. Uitnodiging structureren

    "Stel je voor: het is vijftien tot dertig jaar later. Onze groep heeft hard samengewerkt en wonderlijke dingen bereikt. (Beschrijf een paar concrete verwezenlijkingen.) De jongere generatie is opgegroeid in deze mooie wereld en weet niet eens meer van de problemen die wij kenden. We zitten samen rond een kampvuur — ouderen die de oude tijden kennen, en jongeren die nieuwsgierig zijn naar het verleden. Laten we ontdekken wat deze mooie toekomst mogelijk heeft gemaakt."

  2. Hoe de ruimte is gerangschikt en welke materialen nodig zijn

    Ruimte zodat groepjes van vier tot vijf deelnemers kunnen zitten of staan [breakouts van vier tot vijf]. Optioneel: handout met de interviewvragen. Interviewvragen (de jongeren aan de ouderen): (1) Ouderen, we hebben gehoord over de oude dagen. Het waren harde tijden. [Vul aan met meer details uit jullie eigen context.] Er leek geen uitweg te zijn. Is dat waar? Welke problemen en onoverkomelijke kansen bestonden er? Vertel het me, ik ben echt nieuwsgierig. (2) Ouderen, hoe was het midden in die onrust? Hoe voelden jullie je? Wat gaf jullie hoop te midden van de wanhoop? Vertel het me, ik heb me dat altijd afgevraagd. (3) Ouderen, er bestaan veel verhalen over jullie en jullie medepioniers. Welke eerste kleine stappen hebben jullie gezet? Hoe hebben jullie de druk opgevoerd? Hoe hebben jullie momentum opgebouwd en vastgehouden? Vertel het me. (4) Ouderen, ik weet dat jullie niet bij die eerste acties zijn gestopt. Vertel me, waar vonden jullie de kracht om door te gaan? Wie kwam er onverwacht opdagen en gaf jullie het vertrouwen dat er meer mogelijk was? Vertel me meer.

  3. Hoe participatie wordt verdeeld

    Rollen: begeleider [tech host], ouderen en jongeren. Minimale groepsgrootte: vier personen. Iedereen wordt uitgenodigd en heeft een gelijke kans om bij te dragen.

  4. Hoe groepen zijn samengesteld

    Kleine groepen, hele groep

  5. Volgorde van stappen en tijdsindeling

    • Intro: Deel de structuring invitation. Toon de interviewvragen. (4 min.)
    • Kampvuurverhalen: Deelnemers vormen groepjes van vier tot vijf [breakouts]. Twee spelen ouderen, de anderen spelen jongeren. De jongeren interviewen de ouderen aan de hand van de vier interviewvragen. De jongeren leunen naar voren, maken oogcontact en tonen met non-verbale signalen dat ze actief luisteren, terwijl de ouderen naar elkaar luisteren en improviseren, voortbouwend op elkaars antwoorden met 'ja, en…' (10 min.)
    • Hoogtepunten ophalen: Iedereen keert terug naar de grote groep. Bespreek wat de ouderen noemden als sleutels voor hun succes: welke veranderingen, ondersteunende patronen of systemen hielpen hen? Noteer ideeën en hoogtepunten [gebruik Chatterfall]. (10 min.)

Tips & Valkuilen

  • Moedig deelnemers aan om serieus te spelen met de vragen en antwoorden.
  • Deelnemers kunnen moeite hebben om de relatie tussen de rollen te begrijpen.
  • Concrete doelen delen die de groep bereikt heeft, kan iedereen helpen zich voor te stellen hoe de toekomst eruit zal zien.

Riffs & Variaties

  • Laat de jongeren na het kampvuurverhaal ook hun eigen vragen stellen — wat wil de volgende generatie nog weten? (toevoeging, niet op de officiële pagina)
  • Gebruik de vier interviewvragen als basis voor een Waarderende Interviews-ronde. (toevoeging, niet op de officiële pagina)

Praktische Toepassingen

  • Vat aan het einde van een strategische planningssessie samen hoe je in de toekomst kunt investeren.
  • Bepaal bij de start van een nieuw initiatief wat de groep moet ervaren.
  • Help een groep die vastgeroest zit.

Online & hybride uitvoering

Deze werkvorm werkt online zonder grote aanpassingen.

Combineren met andere werkvormen

Koppel aan 9 Keer Waarom om het doel te verhelderen, of aan 15% Oplossingen om volgende stappen te verhelderen. Gebruik Ecocycle Planning om te verkennen wat activiteiten uit de Schaarste- of Starheidsval kan halen, en Toekomst~Heden om de blijvende impact van die verschuivingen te verbeelden.

Combineer met andere werkvormen

Bronnen & Licentie

Developed by Keith McCandless and Fisher Qua. Dig deeper by exploring the deep ecology and great turning initiatives of Joanna Macy: https://en.wikipedia.org/wiki/Joanna_Macy

Bevat inhoud uit het Liberating Structures-repertoire van Henri Lipmanowicz en Keith McCandless (2013) en het Fieldbook van Keith McCandless en Nancy White (2026). Gelicenseerd onder CC BY-SA 4.0.

Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0

Aanpassingen en aanvullingen op deze pagina vallen onder dezelfde licentie, CC BY-SA 4.0. Deel je eigen variant gerust op de LS Commons.

Cursief gedrukte items zijn aanvullingen die niet op de officiële pagina van Liberating Structures staan.

Leer dit in de praktijk

Oefen Liberating Structures samen met anderen: in de Online Fieldbook-reeks (nov–dec 2026), de Immersion in Brussel, of op maat voor je team.

Bekijk de trainingen →