Skip to main content

Praten met Pixies

Nieuw in Fieldbook 2026
Duur: ~30–95 min., ~15–20 min. per round Vanaf 4 personen LS-principe 8: Creatieve destructie uitnodigen om innovatie mogelijk te maken

Wat wordt mogelijk gemaakt?

In Praten met Pixies deelt een deelnemer die voor een keuzemoment staat een uitdaging en hoort hij of zij 'pixies' die chaotisch door elkaar kwebbelen vanuit twee radicaal tegengestelde standpunten. Deze werkvorm kan helpen nieuwe mogelijkheden te onthullen om verder te gaan, en begrip en empathie op te bouwen voor mensen die midden in een verandering zitten. Het doel is verouderde of beperkende overtuigingen en aannames te herkennen die de vooruitgang kunnen blokkeren. Zo belichaamt de werkvorm LS-principe #8: Creatieve destructie uitnodigen om innovatie mogelijk te maken.

Structurele Elementen — Min Specs

  1. Uitnodiging structureren

    "Je wordt uitgenodigd om een keuzemoment te verkennen waarvoor je nu staat en na te denken over tegenstrijdige verbintenissen die je voortgang belemmeren of verandering blokkeren. We gaan een team van pixies samenstellen — stemmen op jouw schouder — om je te helpen."

  2. Hoe de ruimte is gerangschikt en welke materialen nodig zijn

    Groepen van vier stoelen [breakouts van vier]. Toon de stappen en de interviewvragen [in de chat of op een slide]. Interviewvragen: (1) Waarom is het doel belangrijk voor jou? Waarom doe je er moeite voor? Hoe zullen anderen rondom jou er baat bij hebben? (2) Welke acties heb je ondernomen die de vooruitgang naar het doel bevorderen ÉN ondermijnen? Zoek naar tastbare voorbeelden en verhalen, niet naar concepten. (3) Besteed meer aandacht aan een actie of gedrag dat ondermijnt. Waarom voelde je je aangetrokken tot de ondermijnende acties? Waarom… Waarom… (4) Wat gebeurt er als je stopt met het gedrag dat je doel bevordert? Wat zouden mensen over je kunnen zeggen? Wat gebeurt er met de mensen rondom jou? (5) Wat gebeurt er als je stopt met het gedrag dat je doel ondermijnt? Wat zouden mensen over je kunnen zeggen? Wat gebeurt er met de mensen rondom jou?

  3. Hoe participatie wordt verdeeld

    Rollen: begeleider [tech host], luisteraar, interviewer, innovator-pixie en beschermer-pixie. Minimale groepsgrootte: vier personen. Iedereen krijgt de kans om elke rol te ervaren.

  4. Hoe groepen zijn samengesteld

    Alleen, groepen van vier, hele groep

  5. Volgorde van stappen en tijdsindeling

    • Intro: Deel de structuring invitation. (1 min.)
    • Individuele reflectie: Deelnemers denken aan een actuele uitdaging waardoor ze vastzitten of niet weten hoe verder. Dat is hun 'keuzemoment'. Daarna denken ze aan een bijhorend doel — wat ze op dit keuzemoment echt willen — dat belangrijk voelt maar moeilijk bereikbaar is. (2 min.)
    • Demonstratie: Nodig een vrijwilliger die zijn of haar keuzemoment wil delen en drie anderen uit naar voren in de zaal [zet de vrijwilligers in de spotlight]. De eerste vrijwilliger is de 'luisteraar', de andere drie zijn de 'interviewer', de 'innovator-pixie' en de 'beschermer-pixie'. De interviewer zit tegenover de luisteraar; de pixies zitten aan weerszijden van de luisteraar [leunen naar de camera]. Definieer de rollen. Rol van de luisteraar: sluit je ogen en luister empathisch terwijl je innerlijke 'pixies' kwebbelen, zonder te reageren. Rol van de interviewer: haal voorzichtig de details en emoties van de luisteraar naar boven, bewaak de timing van de groep, stuur de pixies bij indien nodig en las een pauze in als de luisteraar zich ongemakkelijk voelt. Rol van de pixies: luister naar de tegenstrijdige verbintenissen en aannames van de luisteraar en kwebbel dan empathisch vanuit dat perspectief. De innovator-pixie belicht enthousiast de mogelijke voordelen van verandering omarmen en verouderde verbintenissen loslaten. De beschermer-pixie benadrukt de risico's van verandering en de voordelen van vasthouden aan de huidige verbintenissen. Laat de vrijwilligers de stappen kort demonstreren en geef vóór elke stap de instructies. Bedank hen en stuur hen terug naar hun plaats [beëindig de spotlight]. (6 min.)
    • Groepen vormen en rollen kiezen: Toon de interviewvragen [plak ze in de chat]. Deelnemers vormen kwartetjes [breakouts] en kiezen rollen. [Alle rollen houden de camera aan.]
    • Keuzemoment delen: De kleine groepen doorlopen de volgende stappen voor iedereen die luisteraar wil zijn (15–20 min. per ronde). De luisteraar beschrijft zijn of haar uitdaging en doel. (3 min.)
    • Interview: De interviewer stelt de interviewvragen. De pixies luisteren en nemen notities. (4 min.)
    • Pixie fluisteraars: De luisteraar sluit de ogen terwijl de twee pixies dicht bij de oren van de luisteraar zitten, zich voorover buigen en tegelijk hun perspectief fluisteren. (1–2 min.)
    • Pixie-inzichten: De luisteraar opent de ogen. Elke pixie neemt twee minuten om zijn perspectief op een helderdere, minder chaotische manier te delen. (4 min.)
    • Kleine-groepsreflectie: De groep deelt kort gedachten en gevoelens over de ervaring. (3 min.)
    • Terugkoppeling in grote groep: Iedereen keert terug naar de plenaire groep om de ervaring als geheel te bespreken. Wat leerden ze over tegenstrijdige verbintenissen? Hoe beïnvloedde het gefluister van de pixies hun perspectief? Een paar mensen delen inzichten die iedereen moet horen [mondeling of in de chat]. (4 min.)

Tips & Valkuilen

  • Moedig eerlijkheid, empathie en verbeelding aan — zeker bij de pixies.
  • Pixies geven geen advies en suggereren geen volgende stappen.
  • Ze verkennen speels de tegenstrijdige verbintenissen en aannames van de luisteraar, zonder te oordelen.
  • Deze werkvorm vraagt en bouwt vertrouwen. Gebruik hem niet in groepen met weinig onderling vertrouwen of te vroeg in het samenwerken.

Riffs & Variaties

  • Laat beide pixies langer gelijktijdig kletsen — enkele minuten of tot de luisteraar aangeeft te stoppen.
  • Laat de pixies de krachten bundelen: eerst het innovator-perspectief ondersteunen, dan het beschermer-perspectief.

Praktische Toepassingen

  • Ondersteun een manager die moeite heeft met het geven van feedback, een docent die een nieuwe leiderschapspositie overweegt, of een leider die worstelt met een strategische uitdaging.

Online & hybride uitvoering

Gezichtsuitdrukkingen, lichaamstaal en stemtoon maken een groot verschil bij Praten met Pixies — en die zijn online makkelijk te missen. Geef de luisteraar de mogelijkheid om het gelijktijdig fluisteren op elk moment te stoppen; online audio kan eerder storend dan productief zijn. Als gelijktijdig fluisteren te chaotisch is, laat de pixies dan om beurten korte zinnen zeggen.

Combineren met andere werkvormen

Volg op met Spiral Journal of Positive Gossip om de aandacht terug naar het heden te brengen. Combineer met User Experience Fishbowl zodat een grote groep kan meeluisteren terwijl een leider met zijn pixies praat.

Bronnen & Licentie

Codeveloped by Ian Prinsloo, Keith McCandless, and members of the Seattle LS user group. Dig deeper by exploring the "immunity to change" dynamics described by Robert Kegan and Lisa Lahey: https://en.wikipedia.org/wiki/Robert_Kegan#Immunity_to_Change.

Bevat inhoud uit het Liberating Structures-repertoire van Henri Lipmanowicz en Keith McCandless (2013) en het Fieldbook van Keith McCandless en Nancy White (2026). Gelicenseerd onder CC BY-SA 4.0.

Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0

Aanpassingen en aanvullingen op deze pagina vallen onder dezelfde licentie, CC BY-SA 4.0. Deel je eigen variant gerust op de LS Commons.

Leer dit in de praktijk

Oefen Liberating Structures samen met anderen: in de Online Fieldbook-reeks (nov–dec 2026), de Immersion in Brussel, of op maat voor je team.

Bekijk de trainingen →