Niemand durft hardop te zeggen wat dit project zou laten mislukken.
Herken je deze situatie? Hieronder vind je de Liberating Structures die er iets aan veranderen, met een concreet voorbeeld en de reden waarom net deze werkvorm hier past. Nog niet bekend met Liberating Structures? Hier lees je wat het is.
Wicked Vragen geeft de onuitgesproken spanning een woord, zonder dat het als beschuldiging voelt.
Bijvoorbeeld: Het project loopt al drie kwartalen achter schema. In elke statusvergadering klinkt de voortgang positief. Niemand heeft ooit hardop benoemd wat er zou moeten gebeuren opdat het project écht faalt — laat staan onderzocht of dat stilletjes al aan het gebeuren is.
Liberating Structures voor deze situatie:
Creatieve Destructie (TRIZ)
Creatieve Destructie draait de vraag om: in plaats van te praten over wat zou moeten lukken, schrijft iedereen eerst apart op wat ze zouden kunnen doen om het slechtst mogelijke resultaat te bereiken.
Pas daarna volgt de confrontatie: groepen benoemen wat ze vandaag al doen dat lijkt op wat op die lijst staat — en beslissen wat daarvan moet stoppen. Zo wordt het onbenoemde risico niet enkel uitgesproken, maar meteen omgezet in een concrete eerste stap om ermee te stoppen.
Wicked Vragen
Wicked Vragen maakt de spanning zelf bespreekbaar als paradox in plaats van als beschuldiging: elke deelnemer schrijft twee waarheden op die tegelijk gelden — bijvoorbeeld "we zeggen dat het project op schema zit" en "niemand weet zeker of het gehaald wordt" — en vormt daar een Wicked Vraag van volgens het vaste sjabloon "Hoe kan het dat we ___ zijn terwijl we tegelijkertijd ___?"
Een goede Wicked Vraag herken je aan de reactie: als de groep een "argh!" laat horen, zit je goed. Zo'n vraag beschrijft enkel wat iedereen al ziet, dus voelt ze niet als een aanval op wie het project leidt.
Geen certificaat nodig, geen dagenlange voorbereiding — je leest de stappen en probeert het bij je eerstvolgende overleg.
Verder aan de slag
Bekijk de volledige lijst van 43 werkvormen, of vraag begeleiding als deze situatie te complex is om zelf te faciliteren.